De zuigkracht van een borstkolf wordt aangegeven in mmHg (millimeter kwikdruk), de standaardeenheid voor vacuümdruk. De meeste kolven zitten tussen de 200 en 350 mmHg op de hoogste stand. Ardo publiceert die waarde niet. Meer zuigkracht geeft niet meer melk. Wat telt is je maximaal comfortabele vacuüm — de hoogste stand die nog prettig aanvoelt. Kolf je daarboven, dan riskeer je pijn en beschadiging, en loopt je opbrengst juist terug.
Wat betekent mmHg op een borstkolf?
mmHg staat voor millimeter kwikdruk en meet hoeveel onderdruk de kolf kan opbouwen. Hoe hoger het getal, hoe krachtiger het vacuüm dat het apparaat maximaal aankan. Je komt het tegen op de verpakking of in de productspecificaties.
| Bereik | Wat dat betekent |
|---|---|
| 200 tot 250 mmHg | Aan de zachte kant, prettig bij gevoelige huid |
| 250 tot 300 mmHg | Het gangbare bereik van de meeste kolven |
| 300 tot 350 mmHg | Krachtig; vaak "ziekenhuiskwaliteit" genoemd |
Let op: dit is de maximale waarde, niet de stand waarop je kolft. Vrijwel niemand gebruikt de hoogste stand.
En over die term ziekenhuiskwaliteit: dat is geen keurmerk en geen norm. Iedere fabrikant mag het op de doos zetten. Het zegt hooguit iets over het maximale vacuüm, niet over comfort, ritme of hoeveel melk je er daadwerkelijk mee haalt. Laat het dus geen doorslaggevend argument zijn.
Geeft meer zuigkracht meer melk?
Nee. Dit is het hardnekkigste misverstand rond kolven, en het kost moeders melk in plaats van dat het iets oplevert.
De gedachte is logisch: harder zuigen, sneller leeg. Maar zo werkt je lichaam niet. Melk komt vrij tijdens een toeschietreflex, en die reflex is een hormonale reactie — geen kwestie van kracht. Zet je de zuigkracht te hoog, dan gebeuren er twee dingen. Je weefsel raakt geïrriteerd of beschadigd, en de pijn en spanning die daarbij komen kijken remmen juist je toeschietreflex. Het resultaat is minder melk, niet meer.
Kolffabrikant Ardo beschrijft dat bij langdurig kolven op de hoogste stand beschadiging van tepelweefsel en zelfs zenuwschade voorkomen, vaak in combinatie met een tegenvallende melkproductie. De hoogste stand is geen prestatie maar een risico.
Wat is je maximaal comfortabele vacuüm?
Dit is het begrip dat telt: de hoogste stand die nog prettig voelt. Onderzoek dat kolffabrikant Medela publiceert laat zien dat je daarmee een vergelijkbare hoeveelheid melk verwijdert als wanneer je baby drinkt — meer opvoeren heeft dus geen zin.
Zo vind je die stand:
- Begin in de massagefase op een lage stand en laat je melk op gang komen.
- Schakel over naar de kolffase zodra de melk begint te stromen.
- Voer de zuigkracht stap voor stap op tot het net onprettig wordt.
- Ga dan één stand terug. Dat is jouw maximaal comfortabele vacuüm.
Die stand kan per dag verschillen, en links en rechts kan hij ook anders liggen. Doet het pijn, ga dan altijd omlaag. Blijft kolven pijnlijk ondanks een lagere stand, lees dan kolven doet pijn: oorzaken en oplossingen.
Wat betekent CPM of cycli per minuut?
Naast mmHg zie je soms CPM staan: cycles per minute, oftewel hoe vaak de kolf per minuut aanzuigt en loslaat. Dit is het ritme, niet de kracht.
Een baby drinkt in twee tempo's: eerst snel en licht om de melk op gang te brengen, daarna trager en krachtiger om te drinken. Goede kolven bootsen dat na met een 2-fasenritme — een hoge CPM met laag vacuüm in de massagefase, en een lagere CPM met hoger vacuüm in de kolffase. Hoe dat mechanisch werkt staat in wat een borstkolf is en hoe die werkt.
Kracht en ritme werken dus samen. Een kolf met een hoog maximum maar zonder fijn instelbaar ritme is minder bruikbaar dan een kolf die op beide punten flexibel is.
Waarom de eerste minuten zoveel uitmaken
De eerste toeschietreflex levert ongeveer 36% van je totale melkvolume op. Dat is meer dan een derde in één golf. Daarom is het zonde om die te forceren met een hoge stand: je wilt hem juist op gang laten komen.
De massagefase duurt meestal zo'n twee minuten. Zie je de melk stromen, schakel dan over. Blijft er nog niets komen, blijf dan in de massagefase in plaats van harder te zetten.
Wat zeggen de standen op je kolf?
De meeste kolven werken met genummerde standen, niet met mmHg-waarden. Stand 7 op de ene kolf voelt daardoor anders dan stand 7 op de andere — de nummers zijn niet uitwisselbaar tussen merken.
Wat wél vergelijkbaar is:
- Het aantal standen. Meer standen betekent fijner afstellen. Drie standen dwingt je te kiezen tussen te zacht en te hard; negen standen laat je precies vinden wat past.
- Het aantal modi. Minimaal een massage- en een kolffase; sommige kolven hebben er een derde of vierde bij.
- Of links en rechts apart instelbaar zijn. Je borsten produceren zelden even veel.
Waar zit de zuigkracht in de praktijk in de weg?
Voelt je kolf te zwak terwijl je op een hoge stand kolft, dan ligt het meestal niet aan de motor:
- Verkeerde flensmaat. Sluit het schild niet goed aan, dan lekt het vacuüm weg. Zie flensmaat bepalen.
- Versleten membraan of ventiel. Deze siliconen delen worden slapper en kosten je ongemerkt kracht. Loopt je opbrengst terug zonder duidelijke reden, kijk hier eerst.
- Natte onderdelen. Vocht op het membraan verstoort de afdichting. Laat alles goed drogen na het schoonmaken.
- De kolf zit scheef. Zeker bij handsfree modellen in je bh: zit hij niet recht, dan ontsnapt er lucht.
Waar we bij de Luna Pro op letten
De Luna Pro heeft een zuigdrukbereik van 40 tot 300 mmHg, waar merken als Medela één vaste waarde opgeven. Die ondergrens van 40 is net zo belangrijk als de bovengrens: bij 40 mmHg kun je echt zacht beginnen, wat prettig is bij gevoelige of gezwollen borsten na de bevalling. Omdat de kolf uit twee losse units bestaat met elk een eigen motor, stel je links en rechts bovendien onafhankelijk in.
De kolf werkt met 4 modi en 12 standen: een massagemodus, een kolfmodus, een dubbele frequentiemodus die afwisselt tussen lange en korte zuigcycli, en een automatische stand die zelf van stimuleren naar afkolven overgaat. Na 20 minuten schakelt hij vanzelf uit.
Er zitten vier verkleiners bij in 19 en 21 mm, naast het standaard schild van 24 mm — juist omdat een verkeerde maat de meest voorkomende reden is dat een kolf te zwak voelt. Twijfel je nog over welk type kolf bij je past, begin dan bij de koopgids voor kolfapparaten.
Veelgestelde vragen
Welke zuigkracht moet ik gebruiken?
De hoogste stand die nog prettig voelt, niet de hoogste stand die je kolf aankan. Voer op tot het net onprettig wordt en ga dan één stand terug.
Is 300 mmHg beter dan 250 mmHg?
Niet automatisch. Het zegt alleen iets over het maximum dat het apparaat kan. Als je toch op stand vier kolft, maakt het verschil in maximum weinig uit. Fijn kunnen instellen weegt zwaarder.
Waarom komt er minder melk als ik harder zet?
Te veel zuigkracht geeft spanning en soms pijn, en dat remt je toeschietreflex. Je haalt dan minder melk uit een vollere borst. Ga een stand terug en geef het een paar minuten.
Mag ik tijdens een sessie de stand aanpassen?
Ja, dat is juist verstandig. Laag beginnen in de massagefase, opvoeren in de kolffase, en tegen het einde eventueel weer terug als het onprettig wordt.